Home / Artykuły / Czynności egzekucyjne komornika jednak bez VAT

Czynności egzekucyjne komornika jednak bez VAT

18 lipca 2016 0 1352

    Od przeszło roku w praktyce postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez komorników sądowych realizowana jest interpretacja ogólna Ministra Finansów z dnia 9 czerwca 2015 roku, nr PT1.050.1.2015.LJU.19, zgodnie z którą czynności wykonywane przez komorników sądowych podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

    Powyższa interpretacja ogólna dokonała zatem zmiany dotychczasowego stanowisko Ministra Finansów, wyrażonego w interpretacji ogólnej z dnia 30 lipca 2004 roku, nr PP10-812-802/04/MR/1556PP, w którym uznano, iż komornicy sądowi nie są podatnikami podatku od towarów i usług i nie mają obowiązku zapłaty podatku VAT od dokonywanych przez siebie czynności egzekucyjnych.

    W interpretacji wywiedziono, iż komornik wykonuje zlecone czynności egzekucyjne osobiście, za wyjątkiem przewidzianych prawem wyjątków, a także na własny rachunek. Ponadto na podstawie Ustawy o komornikach sądowych i egzekucji komornik pobiera opłaty egzekucyjne za prowadzenie egzekucji i za inne czynności, do których ma umocowanie. Koszty działalności egzekucyjnej komornik pokrywa z uzyskanych opłat egzekucyjnych (art. 35 ww. ustawy), a dodatkowo komornikowi należy się zwrot wydatków gotówkowych poniesionych w toku egzekucji, w zakresie określonym ustawą (art. 39 ust. 1 tej ustawy). W myśl art. 40 ust. 1 ustawy na pokrycie wydatków komornik może żądać zaliczki od strony lub innego uczestnika postępowania, który wniósł o dokonanie czynności, uzależniając czynność od jej uiszczenia. Ponadto, sąd rejonowy, przy którym działa komornik, przekazuje komornikowi sumy niezbędne na pokrycie wydatków w sprawach osób zwolnionych w tym zakresie od kosztów sądowych (art. 40 ust. 3 ww. ustawy). Analizując powyższe uregulowania oraz uwzględniając orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w celu zapewnienia jednolitego stosowania prawa podatkowego stwierdzono zatem, iż komornik, wykonując w szczególności czynności egzekucyjne, prowadzi działalność gospodarczą w rozumieniu ustawy o VAT działając w charakterze podatnika podatku od towarów i usług.

    Wprowadzając zmianę dotychczasowej interpretacji ogólnej w omawianym zakresie komornicy zostali zwolnieni z obowiązku zapłaty podatku od towarów i usług, z tytułu wykonywanych przez nich czynności za wynagrodzeniem, do końca miesiąca września 2015 roku. Wobec powyższego od 1 października 2015 roku do wszystkich czynności egzekucyjnych wykonywanych przez komorników mają zastosowanie ogólne zasady rozliczania podatku od towarów i usług. Działalność komornicza podlega podatkowi VAT w stawce podstawowej, wynoszącej 23%.

    W związku z przesądzeniem o fakcie podlegania czynności komorników sądowych opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług wyłoniła się kwestia tego czy naliczane i egzekwowane w postępowaniu egzekucyjnym opłaty zawierają już w sobie podatek VAT czy też należy do nich jeszcze doliczyć wartość tego podatku.

    Zgodnie ze stanowiskiem Ministra Finansów, wyrażonym w wielu interpretacjach indywidualnych, VAT za czynności komornicze jest wliczony w wysokość opłaty komorniczej – nie można zatem doliczać VAT za egzekucję komorniczą.

    Również Ministerstwo Sprawiedliwości zajęło stanowisko, iż komornicy nie powinni doliczać VAT do opłaty egzekucyjnej, gdyż powoduje to, że każdy dłużnik płaci więcej niż był dłużny, o podatek VAT. Wskazano także na potrzebę ustawowego uregulowania tej kwestii. Minister sprawiedliwości zaskarżył uchwałę Krajowej Rady Komorniczej z dnia 15 września 2015 roku, zgodnie z którą opłatę egzekucyjną należało dodatkowo obciążać podatkiem VAT, a Sąd Najwyższy podzielił stanowisko resortu. Oznacza to, że komornicy nie powinni podwyższać dodatkowo kosztów egzekucji o wartość podatku VAT.

    Przypomnieć należy, iż Krajowa Rada Komornicza w powołanej wyżej uchwale z dnia 15 września 2015 roku zajęła odmienne stanowisko, wskazując na konieczność doliczania podatku VAT do opłat egzekucyjnych. W uchwale podnoszono także, iż  interpretacja ogólna z 9 czerwca 2015 r. jest niezgodna z art. 6 i 217 Konstytucji RP, albowiem narusza wymóg ustawowej regulacji kwestii podatkowych. Oczywiste jednak wydają się względy ekonomiczne w stanowisku samorządu komorniczego. Rezygnacja z obciążania opłat egzekucyjnych dodatkowo podatkiem VAT de facto zmniejsza wpływy komorników z prowadzonej egzekucji o 18,7 %.

    Dotychczas jednak to właśnie stanowisko Krajowej Rady Komorniczej jest realizowane przez komorników, co zwiększa koszty prowadzenia egzekucji zarówno z punktu widzenia wierzyciela, jak i dłużnika.

    Omawianej kwestii przyjrzał się Sąd Najwyższy w sprawie o sygn. akt III CZP 34/16, odpowiadając na pytanie:

Czy komornik sądowy określając wysokość kosztów postępowania egzekucyjnego uprawniony jest do powiększenia opłaty egzekucyjnej, ustalanej na podstawie Ustawy z dnia 29.08.1997 roku o komornikach sądowych i egzekucji (Dz.U. z 2011 r. Nr 231, poz. 1376 ze zm.), o kwotę podatku VAT?

     W uchwale z dnia 7 lipca 2016 roku Sąd Najwyższy rozstrzygnął powyższą kwestię, stwierdzając jednoznacznie, iż komornik sądowy, określając wysokość kosztów postępowania egzekucyjnego, nie może podwyższyć opłaty egzekucyjnej, ustalonej na podstawie art. 49 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji (jedn. tekst: Dz.U. z 2015 r., poz. 790 ze zm.), o stawkę podatku od towarów i usług.

    Jak dodaje adwokat Piotr Bańczyk wykreowana zaprezentowanym stanowiskiem Sądu Najwyższego linia orzecznicza stanowi istotny argument w sporze o sposób ustalania kosztów egzekucji. Wyrazić jednak trzeba obawę, iż komornicy nie będą chcieli przychylnie spoglądać na stanowisko Sądu Najwyższego, które przecież nie jest prawotwórcze. Ponadto także ewentualne skargi na czynności komornika w związku z doliczaniem podatku VAT do opłaty egzekucyjnej, chociaż powinny, nie muszą zakończyć się dla skarżącego powodzeniem.

 

Przygotował: aplikant adwokacki Paweł Dratwa

 

Sprawdził i zatwierdził: Adwokat Piotr Bańczyk

Kancelaria Adwokacka

Adwokat Piotr Bańczyk w Katowicach

 


Popularne wpisy
Artykułów Komentarzy Odwiedzin
124 0 11767
Adwokat Piotr Bańczyk

Kancelaria Adwokacka
Adwokat Piotr Bańczyk
ul. Dyrekcyjna 10/2
40-013 Katowice

Kancelaria jest czynna od poniedziałku do piątku w godzinach od 9:00 do 17:00
tel/fax (032) 255-17-83
tel (032) 209-09-71

mail: adwokat@kancelaria-banczyk.com.pl www.piotrbanczyk.pl

Wszelkie prawa zastrzeżone.
Blog | Kancelaria Adwokacka adwokat Piotr Bańczyk w Katowicach 2013 - 2020